Tijdens de coronatijd moest ik juf, inspirator, motivator en programma manager spelen voor mijn drie kinderen. Het grappige was dat ik zelf volgens mij het meest last had van ‘het ouderwetse’ routineuze stampwerk van school. Toen ik mijn dochter van 7 hielp met de tafels in het plusrekenschrift, merkte ik zelf hoe saai het was om achter elkaar alleen maar die sommen te moeten maken.

Homo ludens: de spelende mensch

In het beroemde boek Homo Ludens uit 1938 beschrijft historicus Johan Huizinga dat mensen naast denkers, bovenal spelers en ontdekkers zijn. Spelen is onze natuurlijke manier van leren. Zo verkennen we de regels van de omgeving en leren we omgaan met concepten als zwaartekracht en aanpassingsvermogen. 

Dus bedachten mijn dochter en ik wat anders om die tafels te leren kennen. Nu we met een Brabantse tuin gebruik kunnen maken van een grote trampoline, mocht zij gaan jumpen terwijl ik de tafels lukraak opnoemde en zij ze moest beantwoorden. 5 x 4? bij een sprong in de lucht riep ze kei-hard 20!

Ook het sporten werd zeer gemist door mijn kinders. Dus bedachten we een sportganzenbord. Bij iedere opdracht werden er push ups, squads, rondjes rondom het huis gerend en een lunge challenge gedaan. Cool hoor. Zo had ik er zelf ook nog een beetje lol in;-) en vergat ik tijdelijk ook waardoor we dit eigenlijk aan het doen waren.

Hoe ouder we worden, hoe minder we spelen. Spelen werkt verbindend, je hoofd wordt rustig, want je bent actief en geconcentreerd bezig. daarmee kom je in een flow. en flow ervaren is een hele prettige ervaring.

Wat is Flow?

“Go with the flow” is inmiddels een gevleugelde uitspraak, maar is van origine afkomstig van de Amerikaanse psycholoog Mihaly Csikszentmihalyi. Hij is één van de grondleggers van de zogenoemde positieve psychologie.

Mihaly Csikszentmihalyi omschrijft dat mensen het gelukkigst zijn, wanneer ze in staat van opperste concentratie zijn en daardoor volledig opgaan in de activiteit of handeling die ze uitvoeren. Deze “flow” is identiek aan het gevoel van “in the zone” of “in the groove” zijn.

Spelen, ervaren, verbeelden en activeren doen we in de theaters, in de film, bij sport, in concertzalen en op festivals. Goh, wat werd de kunst en cultuur gemist en tegelijk was het ook niet ‘vitaal’ in de coronatijd. Ik hoop dat juist nu helder wordt dat het spelenderwijs bewustmaken en leren een belangrijke activiteit is in onze maatschappij en cultuur. Want in de vraagstukken die nu op ons afkomen op gebied van duurzaamheid, gezondheid en onderwijs hebben we Het Spel nodig om elkaar te ontmoeten en begrijpen.