Flow model

In het flow model van Mihaly Csikszentmihalyi wordt de emotionele toestand weergegeven, waarin iemand zich kan bevinden gedurende het uitvoeren van een taak of activiteit. Dit gebeurt aan de hand van de twee wegingsfactoren “uitdaging” (challenge level) en “vaardigheid” (skill level), die tegen elkaar worden uitgezet. Vanuit het Flow model omschrijft hij acht emotionele gemoedstoestanden waarin iemand kan verkeren:

Flow model van Mihaly Csikszentmihalyi - toolshero

Passiviteit (apathy): vergelijk het met een staat van onverschilligheid en gebrek aan interesse. Verveling (boredom): geen interesse in omgeving, saai, vermoeid. Ontspanning (relaxation): kalm of de afwezigheid van opwinding. Door te piekeren (worry) gaat aandacht naar negativiteit; (ingebeelde) problemen worden groter en oplossingen lijken niet voorhanden. Beheersing (control): door goede oefening worden vaardigheden automatismen, met als gevaar dat het vaardigheidsniveau hoger is dan de uitdaging om een bepaalde taak uit te voeren. Door angst (anxiety) kan men volledig blokkeren en stagneren. Door verhoogde prikkels (arousel) reageert men alerter op omgeving. Vloeiend vermogen (flow): mentale toestand waarbij men zich volledig focust op de activiteit of taak, waardoor deze met succes wordt uitgevoerd.

Voorwaarden

Alleen bij een grote uitdaging en hoge vaardigheid kan de “flow” zich ontwikkelen. In het centrum van het Flow model komen alle gemoedstoestanden samen en zijn de uitdagingen en de vaardigheden van gemiddeld niveau. Afhankelijk van een aantal factoren, is van hieruit groei naar de “flow” mogelijk volgens Mihaly Csikszentmihalyi.

De drie belangrijkste factoren hierin zijn:

  1. Het formuleren van duidelijke doelstellingen in relatie tot de taken en de activiteiten.
  2. Goede balans tussen uitdagingen van de activiteiten en taken en inzicht in iemands eigen vaardigheden.
  3. Goede terugkoppeling (feedback loop) tussentijds en na de uitgevoerde taken en activiteiten en daar waar nodig (voortijdige) bijsturing.

Het flow model in praktijk

Het flow model kan een uitstekende bijdrage leveren op de werkvloer en voor verbetering en verhoging van de effectiviteit zorgen. Enkele voorbeelden:

  • door duidelijke doelen wordt er effectiever gewerkt;
  • door verhoogde concentratie kan men zich beter richten op uitvoering van taken en activiteiten;
  • door ontwikkeling van zelfvertrouwen nemen vaardigheden toe;
  • door inzicht in de positieve werking van feedback kan er voortijdig worden ingegrepen;
  • door goede samenwerking en synergie ontstaat er een stimulans in innovatie;
  • persoonlijke vaardigheden krijgen de kans te ontwikkelen en worden gestimuleerd vanuit persoonlijke coaching